Günlüğümden Seçmeler Bir Kutunun İçine Sığan Zaman

Günlüğümden Seçmeler: Bir Kutunun İçine Sığan Zaman

Köşe Yazısı

Doğa

Popüler kültürün kayda değer tarafına dair bir yorum.

İlkokul yıllarımdan beri küçük bir alışkanlığım var: Anı biriktirmek. O zamanlar bunun nedenini pek düşünmezdim. Hoşuma giden bir şeyin biletini saklar, arkadaşlarımdan gelen küçük notları bir kenara koyar, bazen de o gün bana bir şey hatırlatacağını düşündüğüm en sıradan nesneyi alıp kutuma bırakırdım. Zamanla bu kutular çoğaldı. Fakat ailece sık sık tayinimizin çıkması, taşınmalar ve değişen evler derken biriktirdiğim o kutuların izini kaybettim. Bir zamanlar özenle sakladığım küçük dünyalar, hayatın telaşı içinde geride kaldı.

Üniversiteye başladığımda ise hiç beklemediğim bir şekilde bu alışkanlığıma yeniden kavuştum. Arkadaş grubumuzdan bir arkadaşım, anı kutusu oluşturmaya başlamam için bana küçük bir hediye ve yanında bir yazı vermişti. Belki kendisi için sıradan bir hediyeydi ama benim için yıllar önce yarım kalmış bir alışkanlığın yeniden başlaması anlamına geliyordu. O günden sonra yeniden küçük şeyler biriktirmeye başladım. Bir tiyatro bileti, arkadaşımın verdiği bir not, birlikte geçirdiğimiz bir günden kalan herhangi bir kağıt parçası… Zamanla kutum yine dolmaya başladı.

Bazen düşünüyorum da insan neden saklar bütün bunları? Üstelik çoğu zaman sakladığımız şeylerin maddi bir değeri bile yoktur. Bir sakız kağıdı, buruşturulmuş bir peçetenin üzerine yazılmış birkaç kelime, bir konser ya da tiyatro bileti… Başka birinin eline geçse muhtemelen hiç düşünmeden atacağı bu küçük eşyalar, bizim için bambaşka anlamlar taşır. Çünkü biz aslında o nesneyi değil, onunla birlikte yaşadığımız anı saklarız. Bir başkasının gözünde değersiz olan bir kağıt parçası, bizim için bir akşamın, bir sohbetin ya da bir insanın hatırasına dönüşebilir. Eşyaların değerini belirleyen şey belki de ne oldukları değil, hangi hikayeye tanıklık ettikleridir.

Örneğin, yıllar önce gittiğim bir tiyatronun biletini bulduğumda oyunun bütün ayrıntılarını hatırlamayabilirim. Oyuncuların isimleri, sahnede geçen konuşmalar, hatta oyunun konusu bile zihnimde silinmiş olabilir. Ama o bileti elime aldığımda bir şeyler yeniden canlanır. O gün yanımda kim vardı, gösteriden önce nerede oturmuştuk, nasıl bir akşam geçirmiştik… Belki hepsini hatırlayamam ama o günün bende bıraktığı duyguyu yeniden hissederim. İşte anı kutularının en sevdiğim yanı da bu. Bir zaman makinesi gibi çalışırlar. Bizi geçmişe bütünüyle götürmeseler de oradan küçük bir pencere açarlar.

Üstelik açılan bu pencereden yalnızca eski günlerimize bakmayız. Bazen yıllardır görmediğimiz bir arkadaşımızın el yazısıyla karşılaşır, bazen ailece çıktığımız bir yolculuktan kalan küçük bir hatırayı buluruz. Bir not, uzun zamandır görmediğimiz eski bir arkadaşımızın ansızın karşımıza çıkması gibi hissettirir. Yazısını tanır, kullandığı kelimeleri hatırlarız. Bir zamanlar hayatımızın ne kadar doğal bir parçası olduğunu düşündüğümüz o insanın bugün nerede olduğunu merak ederiz. Belki artık aynı şehirde değiliz, belki eskisi kadar sık konuşmuyoruz. Ama o küçük kağıt parçası, bir zamanlar paylaştığımız günlerin hala bir yerde durduğunu hatırlatır.

Ailemizle geçirdiğimiz bayramlar, çocukken gittiğimiz bir tatil, bir pazar kahvaltısında çekilmiş fotoğraf ya da yıllar önce evimizin kapısından içeri giren bir misafirin getirdiği küçük bir hediye… Her birinin kendine ait bir hikayesi vardır. Bazen bir eşya, bütün bir aile sofrasını yeniden gözümüzün önüne getirebilir. O sofrada artık aramızda olmayan birinin sesini, çocukluğumuzun geçtiği evin kokusunu, hepimizin bir arada olduğu o kalabalığı hatırlatabilir. Bir zamanlar sıradan kabul ettiğimiz o günlerin, bugün dönüp baktığımızda ne kadar kıymetli olduğunu fark ederiz. Belki de bazı anların değerini, onları geride bıraktıktan sonra anlayabiliyoruz.

Fakat anı biriktirmek bana kalırsa yalnızca başkalarıyla paylaştığımız zamanları saklamakla ilgili değil. Bazen tek başımıza çıktığımız bir yürüyüş, hiç planlamadan oturduğumuz bir kafede içtiğimiz kahve, yolda gördüğümüz güzel bir manzara ya da kendimize ayırdığımız sıradan bir gün de hatırlanmaya değer. Bir anının kıymetli olabilmesi için mutlaka bir kalabalığa, özel bir güne ya da büyük bir olaya ihtiyacı yok. Bazen insanın yalnızca kendisiyle geçirdiği birkaç saat bile yıllar sonra hatırlamak isteyeceği kadar güzel olabilir. Çünkü kendi hayatımıza da tanıklık etmeliyiz. Her güzel anımızda birilerinin bulunması gerekmiyor; bazen yalnızca kendimiz için yaşadığımız bir günün hatırası da yeterince değerli.

Bütün bunları düşünürken anı kutusunun bana başka bir şey daha sunduğunu fark ediyorum: Geçmişteki kendimle karşılaşma fırsatı. Kutunun içinden çıkan bir notu okurken yalnızca o notu yazan kişiyi değil, onu büyük bir heyecanla saklayan eski halimi de hatırlıyorum. O zamanlar neleri önemsiyordum, nelere heyecanlanıyordum, hangi hayallerin peşinden gidiyordum? Bugün belki çoktan unuttuğum bir isteğim, bir şarkıya yüklediğim anlam ya da küçücük bir olay karşısında duyduğum sevinç yeniden karşıma çıkıyor. İnsan bazen eski fotoğraflarına bakarken yüzünün değiştiğini fark ediyor. Oysa asıl değişim, yüzünden çok içinde birikenlerde oluyor.

Peki, geçmişteki kendimizi özlüyor muyuz? Yoksa yalnızca o zamanların bize hissettirdiği duyguları mı arıyoruz? Bu sorunun cevabını her zaman kolayca verebildiğimi söyleyemem. Çünkü eski hâlimi düşündüğümde yalnızca güzel anılar gelmiyor aklıma. Yanlış kararlarım, gereğinden fazla önem verdiğim şeyler, henüz öğrenmediğim bazı gerçekler de geliyor. Bugün olsa belki aynı şekilde davranmayacağım pek çok an var. Ama bütün bunlara rağmen o eski halime karşı içimde bir yakınlık hissediyorum. Çünkü o da bugünkü ben olabilmek için yaşadı, yanıldı, öğrendi ve değişti. Belki onu özlemekten çok, bir zamanlar olduğum kişiye yeniden rastlamak istiyorum.

İnsan büyüdükçe bazı duygularını daha temkinli yaşamayı öğreniyor. Eskiden kolayca heyecanlandığı şeylere bugün daha farklı bakabiliyor. Bir mesajın gelmesini saatlerce beklediği, küçük bir hediyeyle günlerce mutlu olduğu, bir yolculuk öncesinde günler öncesinden hazırlık yaptığı zamanlar geride kalabiliyor. Hayatın sorumlulukları, değişen öncelikler ve yaşadığımız deneyimler bizi ister istemez dönüştürüyor. Fakat değişmek, geçmişteki halimizi tamamen geride bırakmak anlamına gelmiyor. Belki de anı kutusunun bize hatırlattığı en güzel şeylerden biri bu: Bir zamanlar olduğumuz kişiyle bugün olduğumuz kişi arasında hala görünmez bir bağ var.

Sanırım anı biriktirmek, insanın kendine gösterdiği küçük bir şefkat biçimi. Gelecekteki kendimize, bugün yaşadıklarımızdan bir şeyler bırakmak gibi… Bir gün bu kutunun kapağını yeniden açacağımızı, belki bazı insanları özleyeceğimizi, bazı günleri yeniden yaşamak isteyeceğimizi bilerek saklıyoruz bütün bunları. O gün geldiğinde kendimize geçmişten küçük bir armağan sunmuş oluyoruz. Henüz yaşanmamış bir zamana, bugünden bir mektup bırakıyoruz sanki.

Belki de bu yüzden anı kutuları yalnızca geçmişe ait değildir. Onları bugünkü halimizle hazırlıyor, gelecekteki halimizin açmasını bekliyoruz. Bugün sıradan bulduğumuz bir günün, yıllar sonra içimizi ısıtacağını henüz bilmiyoruz. Şu an yanımızda olan insanların, bir gün eski bir fotoğrafın içinden bize bakacağını; bugün yürüdüğümüz sokakların, bir zaman sonra çocukluğumuzun ya da gençliğimizin geçtiği yerler olarak hatırlanacağını düşünmüyoruz. Oysa hayat, biz fark etmeden biriktirdiğimiz küçük anlardan oluşuyor.

Elbette her şeyi saklayamayız. Bazı insanlar hayatımızdan çıkar, bazı evler geride kalır, bazı günler hafızamızdan silinir. Zaman geçtikçe ayrıntılar birbirine karışır. Ama belki de bu yüzden küçük hatıralara ihtiyaç duyuyoruz. Hafızamızın unuttuğunu bazen bir bilet, bir fotoğraf ya da birkaç satırlık bir not hatırlatıyor.

Şimdilerde anı kutuma baktığımda yalnızca geçmişte yaşadığım günleri görmüyorum. Bir zamanlar kim olduğumu, kimlerle güldüğümü, neleri sevdiğimi ve hayatımın hangi dönemlerinden geçtiğimi de görüyorum. Her eşyanın kendine ait bir hikayesi, her hikayenin de bende bıraktığı ayrı bir yeri var. Bazen kutunun kapağını kapatırken geçmişe dönmüş olmanın verdiği hafif bir özlem duyuyorum; bazen de bütün bunları yaşamış olduğum için kendimi şanslı hissediyorum.

Belki de insanın biriktirdiği en güzel şey, yıllar sonra dönüp baktığında yüzünde küçük bir tebessüm oluşturabilen anlardır. Bir kutunun içine sığdırdığımız şeyler aslında koca bir ömrün küçük parçalarıdır. Ve kim bilir, belki bir gün bugün sakladığımız en önemsiz şey, gelecekte en çok özlediğimiz günün en değerli hatırası olacaktır. O gün kutunun kapağını yeniden açtığımızda yalnızca geçmişi değil, geçmişteki kendimizi de bulacağız. Belki de bütün bu küçük eşyaları saklamamızın asıl nedeni budur: Zaman geçse, hayat değişse, biz başka insanlara dönüşsek bile bir zamanlar kim olduğumuzu tamamen unutmamak.

REZERVE

Popüler kültürün nabzını Rezerve ile takip edin.

Müzikten sinemaya, televizyondan Eurovision’a uzanan geniş bir içerik dünyasında en yeni gelişmeleri, dikkat çeken hikayeleri ve özel seçkileri, sanatçı röportajlarını keşfedin. Rezerve’yi sosyal medyada takip ederek popüler kültürün gündeminden haberdar olun.

Rezerve / Köşe Yazıları

Doğa’nın Kaleminden

YAZI ARŞİVİ
Popüler kültürün kayda değer tarafı. Rezerve

4 thoughts on “Günlüğümden Seçmeler: Bir Kutunun İçine Sığan Zaman”

  1. Okurken bir anda eski günlere gittim. Ne güzel hatırlattı bu yazı bazı şeyleri 🤍

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir